نغمه های صحرائی:ترانه ها وسعتی شگفت آور دارند
"نغمه های صحرائی"دل انگیزترین ترانه های روستایی کاری از "توران رئیسی "چاپ کتاب نمونه .چاپ دوم این کتاب را در قطع نیم جیبی دارم.و از یک نمایشگاه کتاب گمنام در سال 74 خریده ام .
مواردی که باعث شد اقدام به معرفی این کتاب نکنم این بود که سال انتشارش مشخص نیست، همین طور تاریخ چاپ اول آن . در کل شناسنامه کتاب ناقص است تنها تاریخی که نویسنده درمقدمه این کتاب زده مربوط به نوروز 70 است.البته نام دوم این کتاب در صفحه داخلی با عنوان " گزینه ی دل انگیزترین ترانه های شهری و روستایی " قید شده است. امیدوارم این کتاب با رفع این اشکالات بارز تجدید چاپ شده باشد.
اما این کتاب را به درخواست دوستی که کتابی از ترانه های عامیانه می خواست معرفی می کنم .
این کتاب شامل گزیده ای از زبیا ترین ترانه های محلی ،ترانه های محلی خراسان،ترانه های آذری،ترانه های کرمانی،ترانه هایی از فارس،ترانه هایی از بوشهر و خوزستان،ترانه های گیلکی،ترانه های مازندرانی،ترانه های لری خرم آباد،ترانه های سیستانی،طبری های آمیر پازواری و ترانه های شادی و نشاط است.البته با مقدمه ای زیبا و بیشتر مفید در مورد ترانه ها و خواستگاه های ترانه های عامیانه :
"ترانه های عامیانه از لحاظ مضمون ، وسعتی شگفت آور دارند و در واقع آیینه تمام نمای زندگی هستند.
هم در نوع شهری و هم در نوع روستایی ترانه ها،مضامین در حول و محور زندگی واقعی می چرخد و همه ی سایه روشن ها و اشکال نیک و بد اعمال انسان را در خود منعکس می سازد."ص12
این قسمت از مقدمه را نوشتم که بدانید انتخاب از بین ترانه های این کتاب دشوار تر آن است که انتخابی صورت بگیرد صادقانه بگویم ترانه ها را فالی انتخاب کردم.
"زجهرم اومدم شیراز میرم
سبکبار اومدم ،پر بار میرم
الهی شهر شیراز تش بگیره
که بی یار اومدم با یار میرم" ص173(ترانه هایی از فارس)
"شب مهتاب و ابر پاره پاره
شراب خلّر و می در پیاله
رفیقان قدر یکدیگر بدونین
خدا کی می دهد عمر دوباره"ص161(ترانه های کرمانی)
"عزیزا،مردی از نامرد،نایی
فغان و ناله از بی درد،نایی
حقیقت بشنو از پور فریدون
که شعله از تنور سرد نایی"ص81(زیباترین ترانه ها)
و اما ترانه آشنا در نوازش دختر:
"به کس کسانش نمیدم
به همه کسانش نمیدم
به مرد پیرش نمیدم
به راه دورش نمیدم
شاه بیاد با لشکرش
خدم و حشم پشت سرش
شاهزاده ها دور و ورش
واسه پسر بزرگترش
آیا بدم ،آیا ندم"ص258(ترانه های شادی و نشاط)